หน้าหลัก
School Update

วัยทารก ผู้ป่วยที่เกิดปกติมักจะไม่มีอาการเลือดออกในวัยแรกเกิด บางรายอาจมีจ้ำเขียวตามลำตัวหรือแขนขาได้ แต่ถ้าเกิดโดยการทำหัตถการ เช่น ใช้เครื่องดูด (Vacuum Extraction) หรือใช้คีม (Forceps Extraction) จะมีเลือดออกใต้ผิวหนังที่ศีรษะ เรียกว่า Cephalhematoma อาการเลือดออกนี้อาจรุนแรงมากจนซีดได้ สะดือหลุดเหมือนเด็กปกติ ไม่มีเลือดออกผิดปกติ หากขลิบหนังหุ้มปลายอวัยวะเพศ จะมีเลือดออกมาก

ผู้ป่วยเด็กโรคฮีโมฟีเลีย (Hemophilia)ในประเทศไทย เริ่มมีอาการเลือดออกเมื่ออายุต่ำกว่า 6 เดือน พบร้อยละ 48 เริ่มมีเลือดออกเมื่ออายุ 6-12 เดือน พบร้อยละ 31 อาการเลือดออกครั้งแรกที่พบได้บ่อยคือ จ้ำเขียวตามลำตัวหรือแขนขา พบร้อยละ 56 รองลงมาคือ เลือดออกในกล้ามเนื้อ พบร้อยละ 19

เมื่อเริ่มหัดคลาน ตั้งไข่ เดิน ก็จะมีจ้ำเขียวตามลำตัวและแขนขาได้บ่อยขึ้น เมื่อฟันหลุด จะมีเลือดออกมากกว่าเด็กปกติ ต่อมาจะมีอาการเลือดออกในข้อ ในกล้ามเนื้อ ข้อที่มีเลือดออกที่พบบ่อยที่สุดคือ ข้อเข่า รองลงมาคือ ข้อเท้า ข้อศอก หากมีอาการเรื้อรัง และไม่ได้รับการรักษาที่เหมาะสม จะเริ่มมีข้อพิการ กล้ามเนื้อลีบ เมื่ออายุประมาณ 10-15 ปี

อาการเลือดออก อาจเกิดขึ้นเอง หรือเกิดจากได้รับอุบัติเหตุเพียงเล็กน้อย จากอาการเลือดออก 2,257 ครั้งของผู้ป่วยเด็กโรคฮีโมฟีเลียในไทย พบว่า ตำแหน่งที่เลือดออกที่พบได้บ่อย คือ ในข้อร้อยละ 54 ในกล้ามเนื้อร้อยละ 18 เหงือกและฟันร้อยละ 15 และที่ตำแหน่งอื่นๆ ร้อยละ 13 เช่น จมูก ทางเดินอาหาร สมอง ตา เป็นต้น

เป็นที่น่าสังเกตว่า อาการเลือดออกที่เหงือกและฟันในผู้ป่วยไทย สูงกว่าผู้ป่วยโรคฮีโมฟีเลียในต่างประเทศมาก เนื่องจากผู้ป่วยเด็กและผู้ใหญ่ของไทย มักจะมีสุขอนามัยของฟันไม่ดี ไม่ได้รับการตรวจรักษาจากทันตแพทย์อย่างสม่ำเสมอ

อาการเลือดออกของผู้ป่วยแต่ละคนจะไม่เหมือนกัน ผู้ป่วยบางคนมีโอกาสเกิดอาการเลือดออกได้มากกว่า อาจเนื่องจากไม่ได้ระมัดระวังในช่วงวัยเด็กเล็ก เมื่อเกิดอาการเลือดออกที่ข้อใดแล้ว โอกาสที่จะเกิดอาการเลือดออกในข้อดังกล่าว จะเพิ่มขึ้นจนเป็นซ้ำซาก อันจะนำไปสู่ภาวะข้อพิการได้

ดั้งนั้น จึงต้องระมัดระวังไม่ให้เกิดเลือดออกในข้อซ้ำๆ หากเกิดขึ้นแล้ว ต้องให้การรักษาที่ถูกต้องและเพียงพอ เพื่อให้ข้อนั้นหายเป็นปกติมากที่สุด หากได้รับการดูแลรักษาข้อในวัยเด็กให้ดี จะช่วยให้ข้อแข็งแรงและปกติในวัยผู้ใหญ่ เมื่อเติบโตเป็นผู้ใหญ่ กล้ามเนื้อและข้อจะแข็งแรงมากขึ้น จะมีเลือดออกในข้อน้อยลง

Credit : ข้อมูลจาก ศูนย์ฝึกอบรมนานาชาติโรคเลือดออกง่ายฮีโมฟีเลีย-กรุงเทพฯ คณะเเพทยศาสตร์โรงพยาบาลรามาธิบดี มหาวิทยาลัยมหิดล

COPYRIGHT 2013 THAI HEMOPHILLIA PATIEN CLUB
ชมรมผู้ป่วยโรคเลือดออกง่ายฮีโมฟีเลียแห่งประเทศไทย
งานสังคมสงเคราะห์ โรงพยาบาลรามาธิบดี เลขที่ 270 ถนนพระราม6 แขวงทุ่งพญาไท เขตราชเทวี กรุงเทพมหานคร 10400